17-Hydroxyprogesteron

/17-Hydroxyprogesteron

Wat is 17-hydroxyprogesteron?

17-hydroxyprogesteron is een hormoon dat voornamelijk in de bijnieren en het corpus luteum van de eierstok wordt gemaakt. Het wordt gevormd doordat progesteron wordt omgezet door het enzym 17-hydroxylase. Het is een bouwsteen voor het hormoon cortisol. Dit wordt voornamelijk geproduceerd door de bijnierschors (het buitenste deel van de nieren). Cortisol wordt ook wel ‘stresshormoon’ genoemd omdat het in grote hoeveelheden wordt geproduceerd als reactie op fysieke of emotionele stress.

Doel

De 17-hydroxyprogesteron test wordt vooral gebruikt om te controleren op de meest voorkomende vorm van adrenogenitaal syndroom (AGS) bij zuigelingen en kinderen. Bij kinderen is dit de meest voorkomende oorzaak van cortisol tekort en veroorzaakt het in de bijnieren een overmaat aan androgenen (mannelijke geslachtshormonen). AGS kan invloed hebben op de ontwikkeling. Sinds 2000 hoort deze bepaling bij de neonatale screening, het testen van pasgeborene door middel van het hielprikbloed. De test wordt ook gebruikt om de behandeling van kinderen met AGS te vervolgen.

Interpretatie

Het enzym 21-hydroxylase is in de lever verantwoordelijk voor het aanmaken van cortisol uit andere stoffen waaronder 17-hydroxyprogesteron. Bij een deficiëntie (te kort) aan 21-hydroxylase enzymen zal er te weinig cortisol gevormd worden en blijft er veel 17-hydroxyprogesteron ongebruikt achter (het stapelt zich op).

Door een tekort aan het enzym 21-hydroxylase kan 17-hydroxyprogesteron niet verder worden omgezet en zal het zich opstapelen. De toegenomen hoeveelheid is meetbaar en een aanwijzing voor deze aandoening. Bij kinderen is de meest voorkomende oorzaak van cortisol tekort de genetische aandoening adrenogenitaal syndroom (AGS).

Niet van toepassing.

De hielprik-test voor het eerst werd gebruikt door Bacterioloog Robert Guthrie in de Verenigde Staten en daarom ook wel de Guthrie-test wordt genoemd. De test wordt sinds 1968 in Belgie en sinds 1974 in Nederland gebruikt om alle pasgeborene te testen.
Wist je dat...

Normaalwaarden

Onderzoek Waarde Eenheid
Onderzoek Waarde Eenheid
Onderzoek Waarde Eenheid
Hielprikbloed < 24,0 nmol/L
Onderzoek Waarde Eenheid
Onderzoek Waarde Eenheid
Honden
Katten
Paarden
Konijnen
RIVM Draaiboek Neonatale Hielprik Screening (9e editie)



Labuitslag.nl